Ernst Ludwig Kirchner, ‘Artistin-Marcella’, 1910, Oil on canvas

GRONINGER MUSEUM

Duits Expressionisme 1905 – 1913

Brücke-Museum Berlijn

150 Meesterwerken

13 december 2009 – 11 april 2010

Het Groninger Museum presenteert van 13 december 2009 tot en met 11 april 2010 hoogtepunten uit de collectie van het Brücke Museum in Berlijn. De tentoonstelling, die in het Ploegpaviljoen van het museum gehouden wordt, toont 150 werken waaronder schilderijen, tekeningen, grafiek en beelden van de Brücke leden Ernst Ludwig Kirchner, Erich Heckel, Karl Schmidt- Rottluff, Fritz Bleyl, Max Pechstein, Emil Nolde, Cuno Amiet en Otto Mueller.

De grondslag voor de collectie en de oprichting van het Brücke Museum vormde de schenking in 1964 van een groot aantal werken van Karl Schmidt- Rottluff. Sindsdien werd de collectie uitgebreid met werken van andere leden van Brücke door aankopen, schenkingen en langdurige bruiklenen. De in 1905 in Dresden opgerichte kunstenaarsgroep “Brücke” geldt tot op de dag van vandaag als een van de belangrijkste steunpilaren waarop het Noord-Europees expressionisme gegrondvest is.

Max Pechstein, ‘Das gelbschwarze Trikot’, 1909, Oil on canvas

De snelle schetsmatige vormen en de expressieve kleuren in vaak contrasterende kleurcombinaties, zijn kenmerken voor het Brücke expressionisme. Tot de onderwerpen van de Brücke kunstenaars behoorden stadsgezichten, landschappen en de wereld van het variété. In 1913 viel de groep uiteen en gingen de kunstenaars hun eigen weg. In de jaren dertig werd het werk van de leden van de Brücke door het nationaal- socialistische regime tot ontaarde kunst bestempeld. 

Het is bijzonder dat deze werken te zien zijn in het Groninger Museum. In de jaren twintig van de vorige eeuw raakten ook een aantal schilders van De Ploeg geïnspireerd door het expressionisme van de Brücke. Een niet eerder vertoonde invalshoek op het Groninger landschap en het portret, kwam tot stand onder de inspirerende aanvoering van Jan Wiegers die gedurende een kuur in Davos in contact was gekomen met Ernst Ludwig Kirchner.

Bij de tentoonstelling verschijnt een catalogus met artikelen van Brücke- deskundigen zoals prof. dr. Magdalena Moeller en Christiane Remm uitgegeven door Hirmer Verlag, Nederlands en Duitstalig.

Emil Nolde, ‘Verspottung’, 1909, Oil on canvas, 86 x 106 cm

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e

tentoonstellingen van abbemuseum eindhoven

Zidane, A 21st Century Portrait

Plug In #48

24/01/2009 – 03/01/2010

De kunstenaars Douglas Gordon en Philippe Parreno laten het populaire onderwerp voetbal op een geheel nieuwe manier zien. De wereldberoemde voetballer Zinédine Zidane werd tijdens een voetbalwedstrijd door zeventien gesynchroniseerde camera’s gevolgd. Deze video-installatie dompelt de kijker onder in alle facetten van het universum van een sportman in actie en geeft hem het gevoel alsof hij de hele wedstrijd lang met Zidane ‘meebeweegt’.

De video-installatie heeft een traditioneel onderwerp uit de kunst, het portret, en is op een hedendaagse manier gemaakt met hedendaagse middelen. De kunstenaars Douglas Gordon en Philippe Parreno bieden een andere kijk op een bekende realiteit. Door voetbal op een ongewone manier te laten zien, maken ze duidelijk dat de manier waarop gewoonlijk naar voetbal wordt gekeken slechts één – subjectieve – kijk is op de werkelijkheid zoals die in de media wordt gepresenteerd.

Voor de kunstenaars was het in veel opzichten Zidane’s persoonlijkheid die het portret noodzakelijk maakte: zijn elegante spel en zijn charisma maakte hem een voor de hand liggende keuze voor de twee kunstenaars annex voetbalfans. De hele kunstgeschiedenis hebben kunstenaars al portretten geschilderd, omdat het de meest directe manier is om de mensheid af te beelden. Een portret brengt momenten in de tijd tot leven.

Geïnspireerd door de filmportretten van Andy Warhol uit de jaren zestig hebben de kunstenaar film als medium gekozen. Je ziet in deze film dingen die je nooit op tv ziet, zoals zijn handen, zijn gebaren. Dat zijn dingen die ons informatie geven over een persoon. Voor Zidane was het portret een unieke kans om een wedstrijd voor altijd vast te laten leggen.

De film is opgenomen tijdens een wedstrijd tussen Real Madrid (de club waar Zidane op dat moment voor speelde) en Villareal FC in Madrid op 23 april 2005 in het Santiago Bernabéu stadion. De duur van de film is gelijk aan de lengte van de wedstrijd. De muziek voor de film is gecomponeerd door Mogwai, de internationale rockband uit Glasgow.

 Sanja Iveković:

 Lady Rosa of Luxembourg

Na de succesvolle tweedelige solotentoonstelling van Sanja Iveković, van 18 april tot en met 2 augustus 2009 in het Van Abbemuseum in Eindhoven en bij BAK, basis voor actuele kunst in Utrecht, is momenteel in de toren nog steeds de metershoge sculptuur Lady Rosa of Luxembourg te zien.

Sanja Iveković (1949, woont en werkt in Zagreb, Kroatië) is een van de belangrijkste kunstenaars van haar generatie en van dit moment. Sinds de jaren ‘70 werkt zij met diverse media zoals fotografie, performance, video, installaties, en acties. Ze behoort tot de artistieke generatie die opkwam na 1968, de ‘post-object’, conceptuele kunststroming die bekend staat als ‘New Art Practice’. Iveković’s werk kan worden gekarakteriseerd als een kritische artistieke praktijk, doordrongen van de politiek van het beeld en het lichaam en als een analyse van geconstrueerde identiteiten in de media, waarbij ze de strategieën van politieke betrokkenheid, solidariteit en activisme toepast. In de (toenmalige) Joegoslavische (en daarmee Kroatische) kunstwereld was ze de eerste kunstenares die een feministisch perspectief toepaste in haar werk en haar praktijk als activist. Sinds de politieke omslag van 1989 houdt Iveković zich voornamelijk bezig met de ineenstorting van socialistische regimes en met de gevolgen van de triomf van het kapitalisme en de markteconomie op de leefomstandigheden van met name vrouwen.

Van haar vroege foto’s en performances tot haar grote publieke samenwerkingsprojecten van de laatste jaren, heeft Iveković de veranderende rol van individuele en persoonlijke waarden en hoe deze zich in het openbaar manifesteren (of juist niet) zichtbaar gemaakt. Politieke en economische beperkingen en man-vrouw kwesties dienen als onontkoombare achtergrond voor haar werk, een positie die de veranderingen van 1989 (zij het in enigszins gewijzigde vorm) heeft overleefd. In haar niet aflatende verkenning van de grens tussen het publieke en het private zelf, verwijst ze op subtiele wijze naar onze collectieve verantwoordelijkheid voor de dingen die om ons heen gebeuren, waardoor haar werk ons (zonder te oordelen) in staat stelt een helderder beeld te krijgen van de wederzijdse afhankelijkheid van dingen en de reikwijdte van onze handelingen, van het kleine gebaar tot het grote verhaal.

Website Van Abbe Museum Eindhoven

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e 

photos KEMP=MAG

© Photo Jef van Kempen

“De dood dient te blijven zoals hij is en vooral ongelooflijk stil.”

Planetoïde vernoemd naar Boudewijn Büch

Nadat eerder deze maand Godfried Bomans de zeldzame eer ten deel viel, heeft ook Boudewijn Büch postuum een planetoïde naar zich vernoemd gekregen. Dat werd vandaag tijdens de 8e Internationale Boudewijn Büch Dag in Amsterdam bekendgemaakt

De vernoeming geschiedde door de Amerikaanse astronoom van Nederlandse afkomst Tom Gehrels, op voordracht van de Haarlemse wetenschapsjournalist en hoofdredacteur van Kennislink Carl Koppeschaar. De vernoeming werd door de Internationale Astronomische Unie (IAU) bekrachtigd.

O f f i c i ë l e   b e s c h r i j v i n g

(23403) Boudewijnbuch = 1971 FB
Discovered 1971 Mar. 24 by T. Gehrels at Palomar.
Boudewijn Maria Ignatius Büch (1948-2002) was a Dutch writer, poet and television presenter. He is well known for his successful novel De kleine blonde dood (“Little blond death”, 1985), on which a film was based in 1993. The name was suggested by C. E. Koppeschaar.

Planetoïde (23403 Boudewijnbuch beweegt zich op een afstand van 274 miljoen tot 446 miljoen kilometer van de zon in de ruimte tussen de planeten Mars en Jupiter. Een planetoïde bestaat meestal uit rotsachtig materiaal en kan verschillen in omvang van een kleine kei tot een heuse miniplaneet met een diameter van 1000 kilometer. De diameter van planetoïde Boudewijnbuch bedraagt naar schatting 4 kilometer. De naar de schrijver vernoemde ruimterots draait in 3,73 jaar om de zon.

B i o g r a f i e

Boudewijn Maria Ignatius Büch (Den Haag, 14 december 1948 – Amsterdam, 23 november 2002) was een veelzijdig man. Als schrijver en dichter had hij een aantal grote literaire successen op zijn naam staan. Daaronder zijn bekendste roman De kleine blonde dood uit 1985. Ook schreef hij columns voor VARA TV Magazine en Nieuwe Revu. Büch was een groot verzamelaar. Zijn verzamelwoede was vaak mateloos en liep uiteen van de dodo en pinguïns tot de Rolling Stones, en van bijzondere boeken tot alles wat maar enigszins met Johann Wolfgang von Goethe gelieerd kon worden.
De grootste roem verwierf Büch met de programma’s die hij voor de VARA maakte. In De wereld van Boudewijn Büch nam hij de kijker mee naar de meest onverwachte uithoeken van de aarde. Wie nooit aandacht had besteed aan kleine onbekende eilanden of aan de reizen van Columbus of van James Cook, kon na zijn programma’s moeilijk anders dan concluderen dat dit gebrek aan belangstelling zeer onterecht was geweest.
Achter het tomeloze enthousiasme van Boudewijn Büch ging een moeizaam leven schuil. Pas na zijn dood bleek hoezeer hij zijn bestaan had gemystificeerd.

13 december 2009
Oorspronkelijk persbericht : www.astronet.nl/boudewijnbuch.html

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e

L e o  K o g a n

O p e n   s t u d i o

on December 12 & 13th, 2009

For the first time since 2006 is Leo Kogan opening the doors of his studio in Amsterdam again.

On Saturday, December 12 and Sunday, December 13th you are welcome to visit him at Prins Hendrikkade 33 (right across Amsterdam CS) between 13:00 and 19:00 hrs to have a look at the new works. (There is no doorbell – you’ll have to call him on +31624898462 to come and fetch you at the entrance)

Website: http://www.leokogan.com

Email: mail@leokogan.com

 kemp=mag = kempis poetry magazine

W o r l d   A i d s   D a y   2 0 0 9

5000 Kruizen Museumplein Amsterdam

W o r l d   A i d s   D a y   1 9 9 4

Drawing Rob Birza: World Aids Day 1994

(private collection)

 k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e

W o r l d   A i d s  D a y  -  D e c e m b e r  1,  2 0 0 9

 VAN ABBEMUSEUM EINDHOVEN

Play Van Abbe

Deel 1: Het spel en de spelers

 28 november 2009 – maart 2010

Op zaterdag 28 november 2009 om 16.00 uur vindt in het Van Abbemuseum de opening plaats van het 18 maanden durende programma Play Van Abbe. Dit programma omvat tentoonstellingen, projecten, performances, lezingen en discussies, met als uitgangspunt de collectie van het Van Abbemuseum. Play Van Abbe is onderverdeeld in vier delen met elk een eigen thema.

Deel 1,  Het spel en de spelers, begint zaterdag 28 november 2009 en loopt tot en met maart 2010. In dit eerste deel stelt het museum de verhalen van kunstenaars en tentoonstellingsmakers centraal. Wie zijn de ‘spelers’ binnen een museum en welke verhalen vertellen zij? Hoe zag een collectiepresentatie eruit in 1983 en hoe kijken we daarnaar in 2009? Hoe presenteert de huidige directeur de collectie? Hoe positioneert een kunstmuseum zich, nu en in het verleden? Deze vragen komen in Het spel en de spelers aan de orde in drie tentoonstellingen: Herhaling: Zomeropstelling 1983, Vreemd en vertrouwd en Rien ne va plus. Deel 1 van Play Van Abbe wordt in maart 2010 afgesloten door het project If I Can’t Dance… Edition III – Masquerade.

Op zaterdag 28 november 2009 om 16:00 uur verricht staatssecretaris voor Europese Zaken Frans Timmermans de opening in het auditorium van het Van Abbemuseum. Na de openingstoespraken zijn er performances en worden er rondleidingen gegeven door speciale gastrondleiders

Deel 1: Het spel en de spelers

Herhaling: Zomeropstelling 1983 is een reconstructie van de collectietentoonstelling Zomeropstelling van de eigen collectie, die in 1983 werd ingericht door de toenmalig

directeur van het Van Abbemuseum Rudi Fuchs en zijn conservatoren. Fuchs maakte de tentoonstelling na zijn terugkeer uit Kassel, waar hij documenta 7 organiseerde.

Hij presenteerde in deze zomeropstelling onder andere een aantal nieuwe aankopen van Georg Baselitz, Alighiero e Boetti, Daniel Buren, Luciano Fabro, Gilbert & George, Rebecca Horn, Hermann Nitsch, Sigmar Polke, Lawrence Weiner en Ian Wilson. Een audiotour van Willem de Ridder maakte eveneens deel uit van de tentoonstelling. Deze audiotour is tijdens de reconstructie in originele vorm opnieuw beschikbaar voor de bezoeker.

Herhaling: Zomeropstelling 1983 roept vragen op als: Welk verhaal wilden de oorspronkelijke samenstellers vertellen en hoe ervaren wij in onze tijd dit stuk geschiedenis? Wordt de presentatie in deze context een nieuwe tentoonstelling of een kopie van een tentoonstelling? Archiefmateriaal over de opstelling in 1983 en over enkele individuele werken in de tentoonstelling geeft aanvullende informatie over het reconstructieproces en over de biografie van een aantal werken in de afgelopen 26 jaar.

Tegelijkertijd richt de huidige directeur Charles Esche de tentoonstelling Vreemd en vertrouwd in met recenteaankopen van het museum en andere werken uit de collectie. Esche geeft in deze tentoonstelling een beeld van de geschiedenis in de periode na 1989, het jaar van de val van de Berlijnse muur, de opstand op het Plein van de Hemelse Vrede en het begin van het einde van de apartheid in Zuid-Afrika. De tentoonstelling, waarin veel nieuwe aanwinsten voor het eerst te zien zijn, nodigt de bezoeker uit een nieuwe relatie te ontdekken tussen kunst en haar uiteenlopende contexten in het museum. Als tegenhanger van Herhaling: Zomeropstelling 1983 toont Vreemd en vertrouwd hoeveel breder het geografische gebied is geworden dat de hedendaagse kunst bestrijkt.

Bovendien signaleert Vreemd en vertrouwd een verschuiving in het verzamelen: van het autonome kunstwerk naar een verstrengeling van objecten, archieven, bronnen en verhalen. De tentoonstelling bevat werk van Hüseyin Alptekin, Yael Bartana, Harun Farocki, Dan Flavin, Gülsün Karamustafa, Dan Peterman en Nedko Solakov. Wilhelm Sasnal,

De presentatie Rien ne va plus, samengesteld door Christiane Berndes, Diana Franssen en Steven ten Thije in samenwerking met gastconservatoren, toont een aantal installaties en projecten uit de collectie van het museum uit de periode van 1966 tot heden van kunstenaars die sociaal-maatschappelijke thema’s aankaarten in een expliciete dialoog met de museale context. Hier ligt de nadruk op het verhaal van kunstenaars die de bezoeker betrekken in hun ‘spel’. De titel is ontleend aan het signaal voor spelers van een roulettespel dat de door hen ingenomen posities niet meer veranderd kunnen worden en dat het toeval gaat bepalen wie er wint en wie er verliest. De kunstenaars in Rien ne va plus spelen echter niet om de ‘winst’, maar om de regels ter discussie te stellen die gelden binnen het museum, de kunstwereld of de maatschappij. Ze vestigen de aandacht op regels die vaak zo vanzelfsprekend zijn, dat we ons er niet eens meer bewust van zijn. Is het mogelijk deze zichtbaar te maken? De tentoonstelling bevat werk van Marcel Broodthaers, Chto Delat, Tino Sehgal, Maria Eichhorn en Franz Erhard Walther. Het Museum of American Art Berlin is te gast in het Van Abbemuseum met het Kabinett der Abstrakten. De serie tentoonstellingen Lily van der Stokker en gast… wordt afgesloten met een presentatie van werken uit de collectie, geselecteerd door Van der Stokker zelf. Ze toont ze in de ruimte met het door haar ontworpen behang en geeft ze een passende ‘omlijsting’.

Als afsluiting van deel 1 van Play Van Abbe presenteert het curatorenplatform If I Can’t Dance, I Don’t Want To Be Part of Your Revolution van 8 tot en met 21 maart 2010 het project Edition III – Masquerade in het Van Abbemuseum.

DIt project is tevens de vierde en laatste episode van het lange termijn project Masquerade van If I Can’t Dance….

Als interruptie in de programmering van Play Van Abbe onderbreekt Edition III – Masquerade tijdelijk het tentoonstellingsregime met een presentatie van zes uitgenodigde kunstenaars. Edition III – Masquerade, samengesteld door Frederique Bergholtz en Annie Fletcher, bestaat uit een reeks nieuwe performances en projecten van Keren Cytter, Jon Mikel Euba, Olivier Foulon, Suchan Kinoshita, Joachim Koester en Sarah Pierce. Als hoogtepunt vindt in het weekend van 20 maart 2010 een performance-evenement plaats. Tijdens dit evenement neemt If I Can’t Dance… tijdelijk de regie in het museum over en krijgt zij 24 uur lang de sleutels van het museum.

Volgende delen van Play Van Abbe In maart 2010 begint het tweede deel: Tijdmachines, dat loopt tot eind augustus 2010. In dit deel worden historische museummodellen bekeken. Hoe vertelt een museum een verhaal door middel van presentatietechnieken en welke aannames liggen hierachter verscholen?

In deel 3, De principes van het verzamelen, het verzamelen van principes, staat van september 2010 tot januari 2011 het verzamelen centraal. Wat betekent het om kunstwerken samen te brengen en te bezitten? Welk wereldbeeld roep je op met een collectie? Wie brengt de werken samen en waarom? Bij het beantwoorden van deze vragen wordt gebruik gemaakt van zowel de eigen collectie van het Van Abbemuseum als andere verzamelingen ontstaan in andere contexten. Ook archiefmateriaal en documentatie spelen een belangrijke rol in het krijgen van inzicht in de motieven rond verzamelen van toen en nu.

Het vierde en laatste deel, De toerist, de pelgrim, de flaneur (en de werker), onderzoekt tot juni 2011 de rol van het publiek en de verwachtingen die het heeft, het plezier van een museumbezoek en hoe deze bezoekerservaring verder verrijkt kan worden. Zijn er nieuwe rollen die het museum met en voor het publiek kan ontwikkelen zodanig dat het museum een echt platform voor uitwisseling en inspiratie wordt?

Achtergrond Play Van Abbe Play Van Abbe is voortgekomen uit het Plug In programma dat tussen 2006 en 2009 in het Van Abbemuseum te zien was. Het is ook een reactie op de uitdagingen die spelen binnen verschillende disciplines als kunst, kunstgeschiedenis, culturele studies en sociologie, binnen de museale praktijk en bij de bezoekers van musea. De vragen die in Play Van Abbe aan de orde worden gesteld hebben betrekking op het kunstwerk als materieel object en op het museum als de context waarbinnen het kunstwerk gepositioneerd en geïdentificeerd wordt. Met de maatschappelijke veranderingen van de laatste 20 jaar in het achterhoofd stelt het museum met Play Van Abbe actuele vragen over de identiteit en het doel van musea en instellingen voor cultureel erfgoed. Het museum wil deze vragen delen met zijn bezoekers. De focus ligt niet alleen op de kunstwerken zelf, maar ook op de manier waarop wij ernaar kijken en erover praten in een museum. Play Van Abbe is een ‘(rollen)spel’ waarin de bezoekers, kunstenaars en medewerkers een actieve rol kunnen spelen. Met behulp van interdisciplinaire en internationale samenwerkingsverbanden onderzoekt Play Van Abbe hoe een museum gepositioneerd kan worden als een kennisinstituut dat een ‘collectief cultureel geheugen’ wil bewaren. Het wil mensen verrassen en inspireren en tegelijkertijd het kritisch en langdurig nadenken over de rol die kunst speelt in de hedendaagse wereld stimuleren.

Dan Flavin – photo Peter Cox

Christiane Berndes, conservator collectie Van Abbemuseum: “We willen het museum in relatie tot het dagelijkse leven en de wereld om ons heen op een nieuwe manier laten zien. Zodat bezoekers gaan denken ‘Zo had ik het nog niet gevoeld of ervaren’. Ik hoop dat er een vonkje overspringt.”

Charles Esche, directeur Van Abbemuseum: “Kunst kan ons helpen de verbeeldingskracht verder te ontwikkelen. Die verbeeldingskracht hebben we nodig om op een goede manier met elkaar samen te leven en gezamenlijk stappen te zetten in de maatschappij.”

 W e b s i t e   V a n   A b b e m u s e u m

KEMP=MAG – kempis poetry magazine

D a v i d   v a n   R e e n

Het land van de verbrande gezichten

L e v e n   i n   E t h i o p i ë

David van Reen (1969) was op-en-top sportman toen een ernstig auto-ongeluk een einde aan zijn loopbaan maakte. Hij kwam wonderwel uit coma, leerde opnieuw lopen en knokte zich door een moeilijke periode heen. Als trainer van Afrikaanse hardlopers leerde hij de fascinerende cultuur en de mensen heel direct en diepgaand kennen. Met een Ethiopische partner runt hij het reisbureau Pure People Travel.
Zijn journalistieke fotoboek Het land van de verbrande gezichten is een weerslag van zijn visie op Ethiopië.

Het land van de verbrande gezichten

Wat we van Ethiopië, het land van de verbrande gezichten, weten is gefilterd door de media en wordt bepaald door vaak treurige gebeurtenissen die nieuwswaarde hebben. Ook voor toeristen en mensen op doorreis blijft het dagelijks leven voor een groot deel verborgen. David van Reen reist, woont en werkt al jarenlang in Kenia en Ethiopië. Het stelt hem in staat scherp waar te nemen. Voor en achter de camera. Aan zijn vermogen vast te leggen wat anderen misschien ontgaat, voegt hij op een of andere geheimzinnige manier zijn betrokkenheid toe. Dat maakt zijn beelden bijzonder. Dit boek is een weerslag van zijn visie op Ethiopië. In de portretten en landschappen kan de kijker sporen van alle facetten van het leven ontdekken.

David van Reen:   Op een van mijn reizen kwam ik in Woldia. Ik besloot om een wandeling te maken naar de Maryamkerk, een eind buiten het stadje. De heenweg bergop was ongeveer zes kilometer. Halverwege kwam ik een meisje tegen dat Netsannet heette. Haar naam betekent ‘vrijheid’. Gezien de blik in haar ogen zou ze geen passender naam kunnen hebben. Ze had een blikje bij zich met daarin een beetje stro en een paar eieren. Op mijn vraag wat ze met die eieren ging doen, zei ze dat ze naar de markt in Woldia ging. Ik vroeg haar waar ze woonde. Dat bleek dicht bij de Maryamkerk te zijn. Ik was verbaasd. Ze liep twaalf kilometer om twee eieren te verkopen! Haar optimisme en de levensvreugde die ze uitstraalde, maakten indruk op me. Toen ik later de foto’s die ik van Netsannet had gemaakt, afdrukte en weer zag hoe levensblij ze was, begon ik me pas af te vragen waarom wij hier op aarde zijn en of het jachtige leven dat wij westerlingen leiden, ons wel gelukkiger maakt dan Ethiopiërs. Zo ben ik met andere ogen naar deze mensen gaan kijken. Eerder al had het land me verrast door zijn schoonheid en zijn vriendelijke mensen.

Het land van de verbrande gezichten. Leven in Ethiopië

Foto’s en tekst van David van Reen

Uitgeverij De Geus – ISBN 9789044512632

KEMP=MAG – kempis poetry magazine

D a v i d  v a n  R e e n :

E n g e l e n  d e r  w r a k e

E e n  r o m a n  o v e r  K e n i a

Op straat neemt Vellah een matatu.  Het lijkt alsof de tijd stilstaat. De geluiden van de vele mensen en het drukke verkeer merkt ze niet meer op. De matatu stopt te vaak. Steeds meer jonge vrouwen stappen in. Allemaal gaan ze naar Down Town om geld te verdienen.
Ze rijden de weg omhoog. Langs de straten, in de kleine winkels en op de souvenirmarkt voor toeristen waar overdag honderden mensen hun spullen verkopen, is nu alles uitgestorven. Het enige teken van leven zijn de gieren die zijn neergestreken om zich te goed te doen aan het afval langs de straat. Een man, gewikkeld in lappen plastic, schuifelt over het donkere marktterrein. Net als de gieren is hij op zoek naar overgebleven etensresten.

Over  Engelen der wrake  van David van Reen

Beatrice woont met haar twee dochters op een kleine compound in een sloppenwijk. Met de verkoop van geroosterde maïskolven verdient ze net genoeg om het hoofd boven water te houden. Op een kwade dag wordt Beatrice door een witte BMW aangereden – ze overlijdt ter plekke.
Nu moeten de twee zusjes zich alleen zien te redden. Noodgedwongen gaat Vellah tippelen om in hun levensonderhoud te voorzien. Ze treedt een wereld binnen waar het recht van de sterkste geldt. Een jungle waarin je alleen kunt overleven als je je aan de keiharde wetten houdt.
Als Vellah Godfrey ontmoet, wordt haar duidelijk dat hij de gewetenloze moordenaar van haar moeder is. Ze zint op wraak.

Met onverbiddelijke directheid confronteert David van Reen de lezer met de leefomstandigheden in een Keniaanse sloppenwijk. De gewetenloze bendes, de wijdverbreide afpersingspraktijken en corruptie, de gevaren die prostituees moeten doorstaan: het is een harde, nietsontziende wereld waarin de bewoners hoop putten uit vriendschap, vertrouwen en hun geloof.

David van Reen (1969) was op-en-top sportman toen een ernstig auto-ongeluk een einde aan zijn loopbaan maakte. Hij kwam wonderwel uit coma, leerde opnieuw lopen en knokte zich door een moeilijke periode heen. Als trainer van Afrikaanse hardlopers leerde hij de fascinerende cultuur en de mensen heel direct en diepgaand kennen. Met een Ethiopische partner runt hij het reisbureau Pure People Travel.
In 2008 verscheen zijn journalistieke fotoboek Het land van de verbrande gezichten, een weerslag van zijn visie op Ethiopië. Engelen der wrake is zijn debuutroman.

Uitgeverij De Geus – ISBN 9789044512977 -  novel – hardcover – 250 p. – € 18.90

► Website www.davidvanreen.nl

 D a v i d   v a n   R e e n :

A n g e l s  o f  R e v e n g e

(Novel, original title: Engelen der wrake)

Penetrating novel about two sisters in a Kenyan slum. A hard, uncompromising world in which the inhabitants can still hope, drawing on friendship, trust and faith.

About the author: David van Reen (1969) was an David sportsman when a serious car accident put an end to his career. He miraculously awoke from a coma, learned how to walk again, and battled through a difficult period. As a trainer of African runners, he became directly and thoroughly acquainted with Africa’s fascinating culture and people. He runs the Pure People Travel agency with an Ethiopian partner.

In 2008 his photo-journalism book, `Country of Burnt Faces. Life in Ethiopia’ (Het land van de verbrande gezichten), was published, a reflection of his perspective on Ethiopia. The portraits are human landscapes in which the viewer can discover traces of every facet of life. The landscapes and events are agents that continuously shape the people.

Van Reen is very much involved in current developments in Africa, and started writing prose based on this commitment. `Angels of Revenge’ (Engelen der wrake) is his debut novel.

About the book:  Beatrice lives with her two daughters in a small compound in a slum area of Nairobi. She earns just enough to get by and to send her fourteen-year-old daughter Vellah to school by selling grilled corncobs, while a girl from the neighbourhood looks after little Nancy. One day, Beatrice is knocked down by a white BWM, and dies at the scene. The two girls are now left to look after themselves. From sheer necessity, Vellah goes on the streets to sustain them. She enters a world in which the law is that of the survival of the fittest. A jungle in which you can only exist if you adhere to the tough rules.

When Vellah meets Godfrey, she discovers that he is the heartless killer of her mother. She is out for revenge.

With unrelenting directness, David van Reen confronts the reader with the living conditions of Nairobi and its slums. The ruthless gangs, the corrupt politics, the widespread extortion practices, the dubious influence of white aid workers – it is an unimaginable world in which the inhabitants nevertheless take hope drawn from friendship, trust and faith.

Relation to social developments:  Kenya has a troubled past. It gained independence on 12 December 1963, with Kenyatta as president. After his death in 1978 he was succeeded by Daniel Arap Moi, who was re-elected a total of four times. At the beginning of the nineties, tribal conflicts arose, whereby thousands died and tens of thousands were made homeless. The 1997 elections were plagued by corruption and fraud, but Moi was elected again. For the elections of 27 December 2002 Moi was not eligible for re-election, and opposition leader Mwai Kibaki became president. After his second election victory in December 2007, Kibaki was severely criticised because of fraud and accusations of ethnic cleansing.

Recent research by UNICEF showed that no less than a third of children on the Kenyan coast were forced into prostitution through poverty. It is estimated that 1.3 million Kenyans are infected with HIV. Girls in particular are suffering: those between 15 and 19 years of age have seven times the risk of infection as boys of the same age.

The Press about `Country of Burnt Faces. Life in Ethiopia’: `The photographs of people and their lives are beautiful. (…) A warm tribute to a beautiful and strong people.’ – NBD/Biblion.

Fragments of the book Angels of Revenge:

Down Town is busy and oppressive. There is a forbidding atmosphere. On the street, sunglasses and CDs are on sale. And locks, of every size and type. Vellah looks from the small city park, Uhuru, to the street in which Parkside Hotel is located. It is an extension of Koinange Street, the most visited red light street of Nairobi. The first girls are already there.

This is where she started soliciting. She was fifteen. She didn’t want to do it, but there was no alternative. They were hungry. It was dangerous then to work in Koinange Street, and still is. The competition is killing. The prices are low and it is dangerous to go with a man who doesn’t have much money. The girls are often assaulted. Of the girls who don’t come back, it is said that they have been murdered, but no one tells the truth. There are often rows between the girls. They don’t want to have much to do with each other. They are all fighting for themselves.

. . . . . . . . . . . .

She knew one of the girls from Kibera. Cathy had attended the same primary school as she had, one class above. She stood out at that time with her beauty and arrogance. The owner of the pizzeria, the somewhat older Italian, Massimo, sat every evening around eleven o’clock with friends on the terrace. Usually in the company of beautiful, tall Kalenjin women. Cathy was often with them. Around midnight, they left the pizzeria to spend the night elsewhere.

She was envious of Cathy. She wanted to be a success like her. She knows now that. She is not in the same league. Cathy, with her long hair and grey eyes, was one of the best girls. But where is she? Vellah hasn’t seen her for about a year. Maybe she’s gone to Europe or Australia with a white man. Has realised the dream of all the girls.

(Translated by Anne Hoey)

► Website Uitgeverij De Geus

KEMP=MAG  -  kempis poetry magazine

Masterclass Stadsdichten voor kinderen

Op woensdagmiddag 9 december 2009 verzorgt Frank van Pamelen vanaf 14:00 uur een masterclass Stadsdichten voor kinderen in Bibliotheek Midden-Brabant (Centrum). Tijdens de masterclass kunnen kinderen oefenen in het schrijven en voordragen van een eigen stadsgedicht. Frank van Pamelen was van 2007 tot 2009 stadsdichter van Tilburg, en heeft daarmee een ruime ervaring met het thema.

De masterclass vindt plaats in het kader van de Tilburgse Kinderstadsdichtwedstrijd. Alle kinderen tot 14 jaar uit Tilburg en omstreken die graag gedichten schrijven en het ook leuk vinden om ze voor te dragen, kunnen meedingen naar de titel van Kinderstadsdichter. De winnaar wordt benoemd tot eerste Kinderstadsdichter van Tilburg voor een periode van anderhalf jaar.

Meer informatie over de wedstrijd is te vinden op: www.stichtingcools.nl . Voor leerkrachten is een gratis lesbrief ontwikkeld over het schrijven van een stadsgedicht. Deze lestips zijn te downloaden op: www.cultuurconcepten.nl

De verkiezing van Kinderstadsdichter wordt georganiseerd door Stichting dr. P.J. Cools, Cultuurconcepten.nl en Bibliotheek Midden-Brabant.

Aanmelden voor de masterclass kan door een mail met je naam, adres en leeftijd te sturen naar: kinderstadsdichter@stichtingcools.nl

Er is maar een beperkt aantal plaatsen beschikbaar, inschrijvingen worden daarom behandeld op volgorde van binnenkomst.

kempis poetry magazine

 N i c k   J.   S w a r t h :

¡ M O N D O   M A N G A !

Nick J. Swarth sleutelt gestaag aan een compromisloos oeuvre. ‘¡Mondo Manga!’ luidt de titel van de nieuwe bundel, die toegang biedt tot een cartoonesk universum. Mondo is het Italiaanse woord voor wereld, manga het Japanse woord voor strip. In het westen verwijst manga specifiek naar Japanse strips met een expliciet, grafisch karakter.
De geordende wanorde van een stad vormt het referentiekader voor de poëzie van Swarth. Kenmerkend voor het werk is fragmentatie. Een tekst is een open, aan de tijdgeest appellerende veelheid. In deze benadering staat een gedicht op zich, maar is het daarnaast nadrukkelijk deel van een groter geheel.
Gevraagd en ongevraagd is Swarth uw gids bij louche trips door een even werkelijke als onwerkelijke grootstad, waarbij je aan je linkerhand ziet je wat je rechter liever niet wil weten. Flarden, klanken, beelden: de megalopolis van de X-burger is vele steden, het is maar welke open deur je intrapt.

 Over de voorstelling ¡MONDO MANGA!

Verbale wandeling door nachtelijk X-burg, leven barend steenkadaver, aan de hand van één van haar inwoners, X-burger Swarth, waarbij u aan uw linkerhand ziet wat uw rechter liever niet wil weten.
Flarden, klanken en beelden uit een even werkelijke als onwerkelijke grootstad: schooiers, honden, een boksgala, kroegtijgers, papieren tijgers, de Koningin van de Nacht, plastic ruikers, Madenman – een parade van schepselen en fenomenen passeert de revue.
De toeschouwer geraakt in het hart van de duistere stad. Aan het eind van de nacht wacht een bescheiden loutering.

Cartoonesk universum

De teksten voor de voorstelling komen uit de gelijknamige bundel, die een cartoonesk universum ontsluit. Mondo is het Italiaanse woord voor wereld, manga het Japanse woord voor strip. In het westen verwijst manga specifiek naar Japanse strips met een expliciet, grafisch karakter.
De geordende wanorde van een stad vormt sinds jaar en dag een referentiekader voor de poëzie van Swarth. Een deel van de teksten komt uit de bundel "Naked City Poems", die gedichten bevat uit de periode waarin Swarth stadsdichter was.

Première 1 december 2009

Op dinsdag 1 december 2009 wordt ¡MONDO MANGA! voor het eerst opgevoerd. Voorafgaand wordt een tweede voorstelling gepresenteerd uit de stal van Zwarte Vleugels, dat deze avond invult op verzoek van De Nwe Vorst.

Niels Duffhuës | ‘Kalii Gula’

‘Kalii Gula’ is Niels’ vierde interdisciplinaire productie en laat zich het best omschrijven als een muzikale spoken word performance. Muziek, tekst en filmbeelden in een donkere en sferische mix, zoals men van Duffhuës mag verwachten.
Deze dwarse performer geniet een zekere cultstatus die ondertussen de landsgrenzen overschrijdt. Bij onze oosterburen vinden zijn muziek en voorstellingen ook een weg naar het publiek. ‘Opium Tea’, de vorige, Engelstalige performance, ging er in mei 2008 in première.
Niels is vooral bekend als muzikant en bracht tot nu toe 5 solo cd’s uit.

¡MONDO MANGA!’ & ‘Kalii Gula’

Dinsdag 1 december 2009
Theater De Nwe Vorst, Willem II straat 49, Tilburg

Aanvang 20.00 | toegangsprijs € 5
Reserveringen: 013 / 5328532
Online kaartverkoop: www.denwevorst.nl

► Website Nick J. Swarth

Nick J. Swarth

g e d i c h t

S T A T T   B E T O N

Een dahlia-expositie brengt de burger in vervoering debiel
terugtrekkend tandvlees rukt op (aanval de beste verdediging)
RILLEND TONGEN  bij de muur

Bij de muur
Braakland, besneeuwd, nacht en nevel en licht van gene zijde
Een overkill aan peertjes
en in de rij voor speed of weed een handvol fijne meneertjes

of als je ’s ochtends wakker wordt een garagebox met een lila
hakenkruis of boven de slagerij een Marxistisch-leninistische
cel
de broeken   STRAKKER DAN OOIT

Wat weet je van het langzaam ontslapen?
Wat weet je van het daghuis waar eindeloos schaapjes worden
gedaagd
en gaten levenslang gapen?

De alliantie van de lederen non dreigt met trage vuist het veld
De jongens pissen op elkaar voor geld
Dauwtrappen, levertrappen en beenwerk, goed beenwerk hup
knie

En als je ’s avonds bijkomt, slaan de Pistols in de club om
de hoek een figuur
PLASTIC ruikers OLIE OP HET VUUR (met het oog op
een hap uit de muur

¡MONDO MANGA!
Nick J. Swarth * Gedichten

Omslagontwerp & typografie:
Paul Bogaers
Uitgeverij IJzer, Utrecht | 2009
ISBN 978 90 8684 047 2
Paperback, 64 blz
Prijs: € 10

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e

2 5   t / m   2 9   n o v e m b e r   2 0 0 9

V r i j   Z w e m m e n,

over de vrijheid van het spel

en de regels van de kunst

woensdag 25 november

Paulien Cornelisse, Dries van Agt, Torre Florim (De Staat), Susan Smit, Herman Vuijsje en Annelies Verbeke geven colleges en masterclasses. Voor Alsnog Live, Wout Waanders en Maurits Westerik (GEM) zoeken de grens tussen muziek en poëzie. Hanneke Hendrix leest Miranda July. Nasja Covers presenteert Theater Vrij Zwemmen. Wintertuin Campus biedt nog meer! 

Wintertuincampus, Radboud Universiteit

donderdag 26 november

Giovanca, Leine, Peter te Bos en John Cameron (Claw Boys Claw), Tom Pintens, Awkward I, Macronizm en Mark Lotterman bewerken ieder op eigen wijze het prachtige gedicht ‘Jongeling (2)’ van Remco Campert. Campert zelf, de literaire grootmeester die onlangs zijn 80ste verjaardag vierde, opent de avond met een voordracht.

Poetracks, Doornroosje Nijmegen

vrijdag 27 november

Hugo Brandt Corstius heeft een opdracht voor Joke van Leeuwen en Anton Valens. Wim Brands interviewt Kader Abdolah. Vincent Icke licht zijn Wintertuinfestivalessay toe. Menno Wigman, Mark Boog en Arjen Duinker presenteren nieuwe poëzie. Erik Jan Harmens en Dirk van Bastelaere vergelijken hun bloemlezingen. Lucky Fonz III & Roos Rebergen draaien plaatjes. En er is theater, film, expo, en veel en veel meer!

Nijmeegse Nachten I, Lindenbergtheater

zaterdag 28 november

Maxim “Ja hoor!” Hartman, Nico Dijkshoorn, P.F. Thomése en Chistophe Vekeman samen in een late night show. Ilja Leonard Pfeijffer en Arthur Wevers over rijmen en dichten. F. Starik, Els Moors en Arjen Duinker herschrijven klassieke poëzie. Thomas Verbogt en H.H. ter Balkt over Frans Kusters. Saskia de Coster, Walter van den Berg en Joeri Vos schrijven een politieke speech. Muziek van Wooden Constructions, Bunny Bonanzas, dj St. Paul en meer!

Nijmeegse Nachten II, Lindenbergtheater

zondag 29 november

Het Wintertuinfestival met als thema Vrij Zwemmen eindigt toepasselijk in het water, met de eerste Nederlandse Poetry Zwem! Met de dichters Ilja Leonard Pfeijffer, F. Starik, Els Moors en Jaap Robben. De Firma Weijland, W.S.V.V. en Lenkens omlijsten deze letterlijk spetterende festivalafsluiting muzikaal.

Poetry Zwem, Sportfondsenbad Nijmegen Oost

►Website Wintertuinfestival

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e

 Crossing Border Festival

D e n   H a a g

19 tm 21 november 2009

&

Crossing Border Festival

A n t w e r p e n

22 november 2009

• W e b s i t e   C r o s s i n g   B o r d e r

k e m p i s   p o e t r y   m a g a z i n e